Reeks deel 3 • Waarom ademen meer is dan rustig blijven

Ik zie het zo vaak. Een vrouw die midden in haar wee zit, haar schouders hoog, haar adem vast en haar gezicht gespannen. En ik zie het ook andersom: vrouwen die zichtbaar zakken. Hun adem gaat dieper, hun kaak ontspant en hun lichaam beweegt mee met wat er gebeurt. Het verschil zit zelden in pijn of kracht. Het verschil zit bijna altijd in de ademhaling. Daarom leg ik je in deze blog precies uit hoe het werkt en hoe jij het kunt toepassen tijdens je bevalling.

Je adem als ingang naar rust

Ademhaling is één van de weinige functies in je lichaam die je zowel automatisch als bewust kunt beïnvloeden. Juist dat maakt ademhaling zo’n krachtig hulpmiddel tijdens de bevalling. Wanneer je spanning voelt, activeert je lichaam automatisch het sympathische zenuwstelsel, het systeem dat klaarstaat voor actie, vechten of vluchten. Je adem wordt hoog en snel, je spieren spannen zich aan en je lichaam sluit zich. Maar een bevalling vraagt juist het tegenovergestelde: openen, zakken en overgave. Door je ademhaling bewust te vertragen en te verdiepen, geef je je zenuwstelsel een ander signaal: het is veilig. Je parasympathische zenuwstelsel komt meer op de voorgrond. Dit systeem ondersteunt ontspanning, herstel en ook de aanmaak van oxytocine.

Lees ook blog 2

Heb je het tweede deel van deze reeks nog niet gelezen? Begin dan bij blog 2: Wat kun je zelf doen om regie te houden tijdens je bevalling. Daarin deel ik praktische handvatten die je helpen om met meer rust en vertrouwen je bevalling in te gaan.

Oxytocine en ademhaling

Oxytocine is hét hormoon van de bevalling. Het zorgt voor krachtige, effectieve weeën en voor een gevoel van vertrouwen en verbinding. Stress en angst remmen oxytocine. Rust, veiligheid en ontspanning versterken het. Ademhaling is daarin een directe schakel. Niet doordat je perfect moet ademen, maar doordat je ruimte maakt. Door je adem niet vast te zetten wanneer een wee intens wordt, maar haar toe te laten. Ik zie het vaak gebeuren: op het moment dat een vrouw haar adem loslaat, verandert de hele dynamiek. De wee wordt niet per se minder sterk, maar vaak wel draaglijker. Het lichaam werkt dan mee in plaats van tegen.

Ademhaling is geen trucje

Belangrijk om te zeggen: ademhaling is geen magische oplossing die pijn wegneemt. Het is ook geen techniek om ergens doorheen te bijten. Ademhaling helpt je om in je lichaam te blijven, ook wanneer het intens is. Om niet te verkrampen, maar mee te bewegen. Om niet omhoog te schieten in je hoofd, maar te zakken in je bekken. Daarom werkt ademhaling ook alleen als je haar niet probeert te controleren, maar gebruikt als ondersteuning. Lang uitademen, zacht zuchten, geluid maken en je kaken loslaten zijn allemaal manieren om je lichaam te helpen openen.

Oefenen vóór de bevalling

Wat veel vrouwen onderschatten, is hoe waardevol het is om al tijdens de zwangerschap met ademhaling bezig te zijn. Niet omdat je het moet kunnen, maar omdat je lichaam leert herkennen wat ontspanning is. Je zenuwstelsel leert schakelen tussen spanning en ontspanning. Dat is geen mentaal proces, maar een lichamelijk leerproces. Hoe vaker je dit oefent tijdens wandelen, sporten, ontspanning of zelfs op stressmomenten, hoe toegankelijker het wordt tijdens de bevalling. Je hoeft dan niet meer na te denken over hoe je moet ademen. Je lichaam weet het al.

Wat ik in de praktijk zie

Vrouwen die hun adem kennen, raken minder snel in paniek wanneer het intens wordt. Ze voelen eerder wanneer ze verkrampen en kunnen dat vaak ook sneller loslaten. Ze ervaren meer regie, zelfs als de bevalling anders loopt dan gepland. En misschien wel het belangrijkste: ze voelen zich achteraf sterker, omdat ze niet het gevoel hebben dat de bevalling hen is overkomen, maar dat ze ermee hebben samengewerkt.

Tot slot

Ademhaling is geen trucje dat je pas tijdens de bevalling hoeft te leren. Het is iets wat je lichaam al kan, maar wat je opnieuw mag leren vertrouwen. Door nu al te oefenen met zachter ademen, langer uitademen en spanning laten zakken, train je je zenuwstelsel om zich veilig te blijven voelen, ook als het intens wordt. Dat maakt tijdens de bevalling een wereld van verschil. In de volgende blog ga ik verder op datzelfde principe, maar dan met beweging. Want net als ademhaling helpt bewegen je om niet vast te zetten, maar mee te golven met wat je lichaam doet.

Meer lezen en vooruitkijken

Wil je meer lezen over bevallen, ontspanning en voorbereiding op de geboorte? Kijk dan ook eens op deverloskundige.nl. In mijn volgende blog neem ik je mee in het belang van bewegen tijdens de bevalling. We kijken naar waarom beweging helpt om ruimte te maken in je lichaam, hoe het je kan ondersteunen bij het opvangen van weeën en waarom meebewegen vaak fijner is dan jezelf stilhouden. Dat is blog 4: Waarom bewegen helpt tijdens je bevalling.

Dit ben ik

Ik ben Lotte Vermorken, verloskundige bij Verloskundigenpraktijk De Kei in Amersfoort. Al meer dan twintig jaar begeleid ik vrouwen tijdens hun zwangerschap, bevalling en kraamtijd. In mijn werk zie ik dagelijks hoe belangrijk het is dat vrouwen begrijpen wat er in hun lichaam gebeurt en dat ze zich gesteund voelen tijdens de geboorte van hun kind. Daarom schrijf ik deze blogs: om eerlijke, rustige en begrijpelijke informatie te geven over bevallen, voorbereiding en keuzes tijdens de geboorte. In onze verloskundigenpraktijk begeleiden we zwangere vrouwen uit Amersfoort en de regio met persoonlijke zorg en aandacht.

Over deze blogreeks

Deze blogreeks schrijf ik oorspronkelijk voor Buurtmamas.nl, een platform waar moeders andere moeders in hun eigen buurt kunnen vinden, ervaringen delen en steun kunnen halen uit herkenning. Vanuit mijn werk als verloskundige merk ik hoe waardevol het is wanneer vrouwen eerlijke en begrijpelijke informatie krijgen over zwangerschap en bevalling. Daarom neem ik je in deze reeks stap voor stap mee in wat er tijdens een bevalling kan gebeuren en hoe je daar met meer rust en vertrouwen doorheen kunt bewegen.